اشبه لتكون الشمس كشمسية القلادة متوسطة بين الكواكب التى يبعد عنها الأبعاد الاربعة و هى التسديس و التربيع و التثليث و المقابلة ، و بين ما لا يبعد عنها اقل البعد و هو التسديس ، فضلا عمّا هو اكبر . بيان : هرگاه دو كوكب يكى برج هفتم ديگرى باشد آن را مقابله خوانند ، و مقابله نيّرين را استقبال گويند به سبب آن‌كه قمر از شمس بعد از مقابله در طلوع پيشى گيرد ، و مع هذا روزبروز به او نزديك شود پس مستقبل او باشد . تسديس آنست كه 60 درجه يعنى دو برج فاصله باشد ( 60 ؟ ؟ ؟ ؟ 360 ) ، و تربيع آن‌كه سه برج يعنى 90 درجه فاصله باشد ( 90 4 ؟ ؟ ؟ 360 ) ، و تثليث آن‌كه 120 درجه يعنى چهار برج ( 120 3 ؟ ؟ ؟ 360 ) . مرحوم خير اللّه مهندس ، شارح و مترجم تحرير مجسطى خواجه به فارسى ، در بيان آن گويد : اما اينكه گفته : لتوسط الشمس بين ما يبعد عنها كل البعد ، الخ . غرض آنست كه خمسه متحيره بر دو نوع‌اند : يكى از آن دو آن‌كه بعيد شوند از آفتاب جميع ابعاد اربعه يعنى تسديس و تربيع و تثليث و مقابله ، و آن ثلاثه علويه باشند . و دوم از آن دو نوع آن‌كه بعيد نشوند از آفتاب به آن بعدها ، بلكه بعيد شوند از وى اندكى و آن سفليان‌اند . پس مناسب شد آنكه باشد آفتاب در ميان اين دو نوع به اين وجه كه آنچه از نوع واحدى هستند فوق شمس باشند ، و آن‌چه از نوع ديگرى هستند تحت وى باشند . و اين‌كه گفته است : « لا يبعد معه عنها الى الأرض ، الخ » يعنى بعيد نمىشوند با آن سير از آفتاب ، بعدى كه مايل به طرف ارض بقدرى كه ظاهر شود به آنقدر از بعد اختلاف المنظر كه مروى را قدرى بود ، الخ . و بايد دانست كه فرسين و تولك دو قريه مشهورند از غور .